Душанбе, 30 июн. - Нусратулло Махсум чун фидоии миллат дар эҳёи давлатдории навини тоҷикон дар солҳои 20-30-уми асри ХХ дар пойдоргардидани адолати таърихӣ хизмати басо бузург карда, дар таъсиси Ҷумҳурии мустақили Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон саҳми арзанда гузоштааст.

Фаъолияти сиёсии Н.Махсумро метавон ба се давра тақсим кард: давраи аввал аз соли 1920 то соли 1924-ро фаро мегирад. Дар ин муддат Нусратулло Махсум ба сафи ҳизби болшевикӣ шомил гашта, сараввал ҳамчун роҳбалади Артиши Сурх ва баъд дар вазифаҳои масъули раиси комиссияи озуқаи кумитаи инқилобии вилояти Ғарм, раиси кумитаи инқилобии вилояти Ғарм, раиси комиссияи фавқулоддаи диктатории Бухорои Шарқӣ ва раиси кумитаи иҷроияи вилояти Бухорои Шарқӣ фаъолият намуда, моҳияти сохти навро ба хубӣ дарк мекунад ва ҳамчун сиёсатмадор ба воя мерасад. Даври дуюм солҳои 1924-1929-ро дар бар гирифта, дар ин муддат Нусратулло Махсум ба ҳайси роҳбари Ҷумҳурии мухтор, бо вуҷуди муборизаи сахт бо ҳаракати мухолифин, тамоми донишу маҳорати худро ба ду самт- ба ҷумҳурии мустақил табдил додани Тоҷикистон ва хотима бахшидан ба муборизаҳои яроқнок сафарбар менамояд. Даври сеюм солҳои 1929-1933 буда, дар ин муддат дар ҷумҳурӣ асосҳои сохтори нави давлатдорӣ пурра бунёд карда мешаванд ва оммаи меҳнаткашон ба ҳаёти осоишта шурӯъ мекунанд.

Ҳарчанд, ки 31 октябри соли 1937 Нусратулло Махсумро дар ҳабсхонаи Бутиркаи шаҳри Москва бо тӯҳматҳои беасос ба қатл мерасонанд, шукри даврони Истиқлол, ки 27 июни соли 2006 бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ба Нусратулло Махсум унвони олии Қаҳрамони Тоҷикистон дода шуд.

Бахшида ба 130- солагии ин абармарди миллат, арбоби бузурги ҷамъиятию сиёсӣ Нусратулло Махсум маҳфилу чорабиниҳои хурду бузург баргузор гашта истодаанд. Рӯзҳои наздик дар Академияи илмҳои ҷумҳурӣ бо ширкати олимони маъруф ва пайвандони Нусратулло Махсум конфронси илми-амалӣ дар назар аст.